ANTONI FELIKS CZAPLA „Kruk” - HENRYK SZYMAJDA „Groźny”

Cieszymy się, że dzięki zgodzie ks. kan. proboszcza Krzysztofa Krakowiaka z dnia 8 października 2019 roku nasza szkoła objęła opiekę nad grobem Antoniego Feliksa Czapli „Kruka” i Henryka Szymajdy „Groźnego”.  Podjęliśmy zobowiązanie dbania o grób żołnierzy Armii Krajowej i Zrzeszenia Wolność i Niezawisłość. Obok troski o grób, zadbać chcemy także o zbiorową pamięć dotyczącą wydarzeń z najnowszej historii Polski i naszego regionu.

Biogramy i zdjęcie pochodzą z publikacji Zofii Leszczyńskiej ”Ginę za to co najgłębiej człowiek ukochać może” część II, Wydawnictwo TEST , Lublin 2003

ANTONI FELIKS CZAPLA (sądzony jako Feliks), żołnierz AK

Syn Henryka i Leokadii z domu Gądek, urodzony 25 V 1925 r. w Leśniczówce gm. Karczmiska, miał młodszą siostrę Wiesławę. Ukończył 7 oddziałów szkoły powszechnej w Opolu Lubelskim. W czasie okupacji niemieckiej pracował jako robotnik przy budowie magazynów zbożowych. W 1945 r. zapisał się początkowo do gimnazjum zawodowego w Kazimierzu Dolnym, następnie zgłosił się do wojska. Został przydzielony do kompanii wartowniczej w Lublinie, która ochraniała areszty i więzienie na Zamku Lubelskim. Skierowany na wartę aresztu UB na ulicy Narutowicza widział, jak okrutnie obchodzą się tam w czasie śledztwa z osadzonymi więźniami. Postanowił uciec z wojska. Po zdezerterowaniu ukrywał się przez kilka miesięcy u mieszkających w Szczekarkowie rodziców. Wskazany przez konfidenta, został aresztowany. Osadzono go w areszcie PUBP w Puławach, gdzie był przesłuchiwany i torturowany. W dniu 25 II 1946 r. Wojskowy Sąd Rejonowy
w Lublinie, orzekający jako doraźny na sesji wyjazdowej w Puławach, skazał go na podstawie aktu oskarżenia sporządzonego przez puławskie UB na karę śmierci. Razem z nim skazani zostali na śmierć: Tadeusz Kruk ps. Cygan, s. Jana z Klementowic, Kazimierz Osiecki, s. Józefa z kol. Celejów, Henryk Szymajda ps. Groźny, s. Wojciecha z Karmanowic. Wyroki wykonano zaraz po rozprawie. Rozstrzelanych pogrzebano w jednym dole, w lesie przy cmentarzu w Puławach.

 

Arch. UOP w Lublinie, 12/14, s. 66; Relacja siostry Wiesławy Dudek z Poniatowej (zb. Pryw. ZL)

SZYMAJDA HENRYK ps. „Groźny” żołnierz AK i WiN

Syn Wojciecha i Marii z Sadurskich, urodzony 19 IV 1921 r. we wsi Klementowice, rolnik. Aresztowany przez Niemców w 1942 r., skierowany został na przymusowe roboty w Rzeszy. Dzięki staraniom siostry, Anny Tusińskiej, został zwolniony z transportu do Niemiec. Brał udział w konspiracji pod ps. Groźny, na placówce AK pod dowództwem Klemensa Rodzika, w rejonie 9. Obwodu puławskiego. Uczestniczył w wielu akcjach sabotażowo-dywersyjnych placówki. Wiosną 1944 r. brał udział w ochronie zrzutu na „zrzutowisku” Niezabitów-Zofijanka. W dniu 22 VII 1944 r. uczestniczył w akcji na niemiecki pociąg wiozący broń, który na stacji w Klementowicach został po walce zatrzymany, zaś broń zabrana przez partyzantów i zmagazynowana. Po wejściu Armii Czerwonej H. Szymajda pozostał w konspiracji i nie ujawnił się w 1945 r. W czasie pacyfikacji powiatu puławskiego przez oddziały KBW, funkcjonariuszy UB i MO został w 15 II 1946 r. aresztowany w Klementowicach, wraz z pięcioma innymi mieszkańcami tej wsi. Ujętych żołnierzy AK wywieziono do aresztu PUBP w Puławach. Po pięciu dniach, 22 II 1946 r., wszyscy oni zostali – pod zarzutem działalności w nielegalnej organizacji – skazani przez Wojskowy Sąd Doraźny z Lublina na karę śmierci. Byli to Feliks Czapla, Tadeusz Kruk ps. Cygan, Kazimierz Osiecki, Klemens Rodzik ps. Kajak i Henryk Szymajda ps. Groźny. Wszystkich pięciu rozstrzelano 25 II 1946 r. na cmentarzu w Puławach i na miejscu pogrzebano. Sąd Wojewódzki w Lublinie, orzekający w 1991 r., unieważnił wyrok z 1946 r. stwierdzając, że zatrzymanie, skazanie i stracenie nastąpiło w wyniku działalności Henryka Szymajdy jako żołnierza Armii Krajowej i członka WiN.

 

Sąd Okręgowy Lubelski IV KO 578/91; Relacja I. Wijaszko z Klementowic (zb. Pryw. ZL)

Grób Antoniego Feliksa Czapli „Kruka” i Henryka Szymajdy „Groźnego”

[ Cookies - info ]Oprogramowanie CMS: DragoN-NogarD © ( www: http://nogard.pl )